توانمندسازی بهرهبرداران تشکلها؛ پیشنیاز حیاتی موفقیت طرحهای آبیاری غرب و شمالغرب کشور
نشست تخصصی «راهاندازی، ساماندهی و توانمندسازی نظامهای بهرهبرداری آب و کشاورزی» در حوزه عملیاتی پروژههای طرح جامع شبکههای فرعی آبیاری و زهکشی غرب و شمالغرب کشور، با هدف ایجاد هماهنگی، همافزایی و وحدت رویه میان دستگاههای اجرایی و تشکلهای بخش کشاورزی، در سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران برگزار شد.
به گزارش پایگاه اطلاعرسانی وزارت جهادکشاورزی به نقل از روابط عمومی سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران، در این نشست که با حضور فتحی معاون برنامهریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، گوهرگانی سرپرست معاونت آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی، برابری سرپرست سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران و مدیران ستادی و رؤسای سازمانهای جهاد کشاورزی و مدیران تعاون روستایی و مدیران عامل اتحادیه های تعاونی تولید استانهای آذربایجان شرقی، آذربایجان غربی، اردبیل، ایلام، کردستان و کرمانشاه برگزار شد، راهکارهای عملیاتی برای ارتقای بهرهوری و مدیریت مشارکتی در پروژههای مذکور مورد بحث و بررسی قرار گرفت.
آموزش، محور کلیدی گذار از اجرا به بهرهوری
علی برابری سرپرست سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران در این جلسه با تأکید بر اینکه موفقیت پروژههای زیربنایی تنها در گرو اجرای فیزیکی آنها نیست، اظهار کرد: «پایداری تولید و بهرهبرداری مؤثر زمانی محقق میشود که تشکلهای بهرهبردار از منظر مدیریتی، فنی و سازمانی به سطحی از توانمندی دست یابند که بتوانند مدیریت پروژهها را مستقلانه در دست بگیرند.»
وی واگذاری صرف پروژه بدون آمادگی لازم را زمینهساز بروز چالش در نگهداری و مدیریت طرحها دانست و تصریح کرد: «آموزش و توانمندی سازی باید پیش از آغاز عملیات اجرایی پروژهها صورت گیرد تا بهرهبرداران از همان ابتدا با اصول فنی و شیوههای صحیح بهرهبرداری آشنا شده و بسیاری از ریسکهای احتمالی پیشرو کاهش یابد.»
استقرار نظام مدیریت مستقل کشاورزان
سرپرست سازمان مرکزی تعاون روستایی ایران این رویکرد را زمینه ای برای افزایش توان تصمیمگیری مستقل کشاورزان عنوان کرد و گفت: «بهرهبرداران باید به مرحلهای از بلوغ برسند که در مواجهه با مسائل اجرایی و چالشهای روزمره، بدون وابستگی مستمر به دستگاههای اجرایی، قادر به مدیریت و حلوفصل مشکلات باشند.»
وی همچنین بر ضرورت همراهی میدانی کارشناسان و مسئولان فنی در کنار کشاورزان تأکید کرد و افزود: «حضور مستمر تیمهای فنی پیش از آغاز عملیات اجرایی، زمینهساز شناسایی و رفع موانع از همان مراحل اولیه است و از بروز اختلال در مسیر بهرهبرداری جلوگیری میکند.»
گذار از کشاورزی معیشتی به کشاورزی تجاری
برابری هدف کلی این پروژهها را اقتصادی کردن تولید دانست و افزود: بدین منظور افزایش بهرهوری، کاهش هزینه تولید، کاهش هزینه مصرف نهاده و افزایش سود بهرهبرداران از طریق آموزش تولید با رویکرد بازارمحور و نیز ایجاد زنجیره ارزش و تولید میباشد. این مهم با تغییر رویکرد گذار از کشاورزی معیشتی به سمت کشاورزی تجاری از طریق آموزش، تشویق و ترغیب بهرهبرداران قابل دستیابی است. مضافاً آموزش پیرامون مزیت منابع آب و خاک و مشارکت بهره برداران در آب و مزرعه نقش و جایگاه امنیت غذایی محصولات کشاورزی را دو چندان میکند.
تخصیص هدفمند اعتبارات؛ ضامن پایداری طرحها
وی در بخش پایانی سخنان خود، خواستار بازنگری در نحوه تخصیص اعتبارات شد و گفت: «بخشی از منابع مالی طرحها باید بهطور مشخص به مقوله آموزش، راهبری، همراهی میدانی و تقویت تشکلهای بهرهبردار اختصاص یابد تا این پروژهها در پس از مرحله اجرا، به موتور محرک بهرهوری در بخش کشاورزی تبدیل شوند.»
در این نشست، تکمیل محتوای طرح، طراحی سازوکارهای اجرایی منعطف و استمرار حمایتهای فنی از بهرهبرداران بهعنوان مهمترین الزامات دستیابی به اهداف طرح جامع شبکههای آبیاری و زهکشی در استانهای غرب و شمالغرب کشور مورد تأکید قرار گرفت.